«Quốc gia hưng vong, thất phu hữu trách», nghĩa là tất cả mọi người, dù là người thấp hèn hay ít học, đều có trách nhiệm trước sự tồn tại, sự hưng thịnh hay suy vong của đất nước. Vậy, người Công giáo chúng ta có ý thức được trách nhiệm này không? hay chúng ta chỉ quan tâm chủ yếu đến việc giữ đạo, thứ «đạo trong nhà thờ», hơn là sống «đạo giữa đời», ít ý thức về trách nhiệm đối với thế sự, đối với những bất công xã hội, đối với sự hưng thịnh của quốc gia dân tộc? Sống đạo như thế có phù hợp với ý của Thiên Chúa và đường lối của Giáo Hội không?

Khi thấy trước mắt đồng bào mình bị áp bức, xã hội đầy bất công, nhân quyền bị chà đạp, Giáo Hội bị hạn chế tự do tôn giáo, thì lương tâm và tình yêu Kitô giáo thúc đẩy người Công giáo, nhất là hàng giáo sĩ, phải làm một cái gì. Nhưng làm theo đòi hỏi của tình yêu và lương tâm trong trường hợp này thì ít nhiều gì cũng liên quan đến chính trị. Trong hàng ngũ người Công giáo, có dư luận nói rằng người công giáo – nhất là giới giáo sĩ – không được làm chính trị. Dư luận này khiến lương tâm của nhiều người bị xung đột giữa một đằng là đòi hỏi của tình yêu, đằng khác là luật của Giáo Hội. Có thật là luật Giáo Hội cấm người Công giáo, nhất là các tu sĩ, không được làm chính trị không? Thiết tưởng cần phải làm rõ luồng dư luận ấy có đúng không.